Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-744/24 przeciwko Bankowi Pekao S.A. odniósł się do zasad naliczania kosztów w kredycie konsumenckim i potwierdził istotne ograniczenia dla banków w tym zakresie.
Sprawa dotyczyła sytuacji, w której z przyznanej kwoty pożyczki część środków została przeznaczona na ubezpieczenie, a mimo to bank naliczał odsetki również od tej kwoty. Sąd Rejonowy we Włodawie zwrócił się do TSUE z pytaniem, czy taka praktyka jest zgodna z unijną dyrektywą o kredycie konsumenckim.
TSUE podkreślił, że należy wyraźnie rozróżniać „całkowitą kwotę kredytu”, czyli środki realnie wypłacone klientowi, od „całkowitego kosztu kredytu”, który obejmuje dodatkowe opłaty (np. prowizje, czy ubezpieczenia). Pojęcia te nie mogą być ze sobą łączone w sposób, który prowadzi do naliczania odsetek od kosztów kredytu. Jednocześnie wskazano, iż wszelkie koszty kredytu muszą być przedstawiane w sposób przejrzysty, jednoznaczny i pozwalający klientowi realnie zrozumieć mechanizm naliczenia odsetek.
W praktyce oznacza to, że bank nie powinien naliczać odsetek od tej części środków, która nie została faktycznie przekazana konsumentowi „do dyspozycji”, lecz została przeznaczona na pokrycie kosztów kredytu, takich jak prowizje, składki ubezpieczeniowe czy inne opłaty dodatkowe.
W konsekwencji orzeczenie może mieć znaczenie dla spraw dotyczących Sankcji Kredytu Darmowego (SKD) oraz umów, w których stosowano tzw. kredytowanie prowizji i innych kosztów. Może to również wpłynąć na szerszą analizę umów kredytów gotówkowych i ratalnych oraz ich zgodności z prawem konsumenckim.
Wyrok wzmacnia kierunek interpretacyjny, zgodnie z którym umowy kredytowe muszą być przejrzyste, a koszty kredytu nie mogą być ukrywanie lub w sposób pośredni powiększane poprzez naliczanie od nich odsetek.