Sankcja kredytu darmowego, to rozwiązanie przewidziane w ustawie o kredycie konsumenckim. W określonych sytuacjach pozwala ono konsumentowi na spłatę kredytu bez odsetek i innych kosztów kredytu. W praktyce może to oznaczać możliwość odzyskania od banku znacznej części pieniędzy, które zostały już zapłacone.
Zanim jednak zaczniemy analizować umowę pod kątem nieprawidłowości, trzeba sprawdzić jedną bardzo ważną kwestię, a mianowicie, czy nie minął termin na skorzystanie z sankcji kredytu darmowego. Zgodnie z art. 45 ust. 5 ustawy o kredycie konsumenckim uprawnienie konsumenta do skorzystania z sankcji kredytu darmowego wygasa po upływie roku od dnia wykonania umowy. Warto zwrócić uwagę na to, że termin ten nie jest liczony od dnia podpisania umowy. Ma to duże znaczenie, ponieważ sama data zawarcia kredytu nie pozwala jeszcze stwierdzić, czy konsument może skorzystać z SKD. Trzeba ustalić, kiedy doszło do wykonania umowy.
Wykonanie umowy – to jedna z kwestii, która może budzić wątpliwości. W przypadku kredytów, które zostały już całkowicie spłacone, istotne będzie ustalenie momentu zakończenia wykonywania zobowiązania. Szczególną uwagę powinny zwrócić osoby, które spłaciły kredyt przed terminem. Wcześniejsza spłata kredytu nie oznacza automatycznie, że konsument nie może skorzystać z SKD. Jeżeli spełnione są pozostałe warunki, sankcja może mieć zastosowanie także do kredytu, który został już spłacony.
Potocznie często mówi się o przedawnieniu SKD, jednak nie jest to do końca prawidłowe określenie. Ustawa mówi bowiem o wygaśnięciu uprawnienia do skorzystania z sankcji kredytu darmowego. Ma to znaczenie praktyczne. Jeżeli upłynął rok od wykonania umowy, konsument może utracić możliwość skorzystania z SKD, nawet jeżeli sama umowa zawierała błędy.
Jeśli chodzi o spłatę kredytu to nie zamyka to automatycznie drogi do dochodzenia swoich praw. Jeżeli od wykonania umowy nie upłynął jeszcze rok, warto sprawdzić, czy umowa spełnia wszystkie wymagania określone w ustawie o kredycie konsumenckim.
Do analizy przydatne będą przede wszystkim:
- umowa kredytowa wraz z załącznikami,
- aneksy do umowy,
- harmonogram spłat,
- historia spłaty kredytu,
- dokument potwierdzający wcześniejszą lub całkowitą spłatę.
Na tej podstawie można ustalić, czy istnieją podstawy do zastosowania SKD oraz czy termin na skorzystanie z niej jeszcze nie upłynął. W sprawach dotyczących sankcji kredytu darmowego czas ma bardzo duże znaczenie. Roczny termin nie jest liczony od dnia podpisania umowy, ale od dnia jej wykonania. Dlatego nawet w przypadku starszych kredytów warto dokładnie sprawdzić daty i historię spłaty.